- بیمه‌گذار
- شخص یا سازمانی که بیمه‌نامه را خریداری می‌کند و حق بیمه را پرداخت می‌نماید. بیمه‌گذار می‌تواند خود بیمه‌شده نیز باشد.
- بیمه‌شده
- شخص یا سازمانی که تحت پوشش بیمه قرار دارد و در صورت وقوع خسارت، حق دریافت غرامت دارد.
- حق بیمه
- مبلغی که بیمه‌گذار در ازای پوشش بیمه‌ای به شرکت بیمه پرداخت می‌کند. حق بیمه می‌تواند سالانه، ماهانه یا یک‌باره پرداخت شود.
- فرانشیز
- درصدی از خسارت که بیمه‌گذار خود پرداخت می‌کند و شرکت بیمه مابقی را جبران می‌نماید. فرانشیز بالاتر یعنی حق بیمه پایین‌تر.
- سقف تعهدات
- حداکثر مبلغی که شرکت بیمه در طول دوره بیمه برای جبران خسارت پرداخت می‌کند. این سقف توسط بیمه مرکزی تعیین میشود.
- استثنائات
- مواردی که در بیمه‌نامه پوشش داده نمی‌شوند و شرکت بیمه مسئولیت جبران آن‌ها را ندارد. استثنائات در بیمه‌نامه ذکر می‌شوند.
- صدور بیمه‌نامه
- فرایند ثبت نهایی بیمه‌نامه توسط شرکت بیمه پس از تکمیل اطلاعات و پرداخت حق بیمه. بیمه‌نامه صادرشده دارای کد پیگیری است.
- بیمه مرکزی
- نهاد ناظر بر صنعت بیمه در ایران که نرخ‌ها، قوانین و آییننامههای بیمه را تعیین و بر فعالیت شرکت‌های بیمه نظارت می‌کند.
- کارگزار بیمه
- شخص یا شرکت دارای مجوز که محصولات چندین شرکت بیمه را ارائه و مقایسه می‌کند تا بیمه‌گذار بهترین گزینه را انتخاب نماید.
- بیمه‌نامه
- سند رسمی قرارداد میان بیمه‌گذار و شرکت بیمه است که تعهدات، پوشش‌ها، سقف تعهدات، حق بیمه و مدت اعتبار بیمه را مشخص می‌کند. بیمه‌نامه پس از پرداخت حق بیمه صادر و در سامانه اینمیبا ثبت می‌گردد.
- الحاقیه
- سندی که برای اصلاح یا تغییر اطلاعات و شرایط بیمه‌نامه اصلی صادر میشود؛ مانند تغییر مالک، تغییر پلاک یا افزودن پوشش تکمیلی. الحاقیه بخشی از بیمه‌نامه اصلی محسوب و دارای کد رهگیری مستقل است.
- استرداد حق بیمه
- بازگرداندن بخشی از حق بیمه پرداختی به بیمه‌گذار در صورت لغو بیمه‌نامه پیش از پایان دوره اعتبار است. مبلغ مسترد شده بر اساس روزهای باقیمانده، کسر هزینه صدور و خسارت‌های احتمالی محاسبه میشود.
- اتصال سریع
- صدور آنی و الکترونیکی بیمه‌نامه بلافاصله پس از تکمیل اطلاعات و پرداخت حق بیمه به‌صورت برخط است. این خدمات در بیمه شخص ثالث، بدنه خودرو و مسافرتی توسط کارگزاران برخط و شرکت‌های بیمه ارائه میشود.
- بیمه الکترونیکی
- نوعی بیمه‌نامه است که تمام مراحل صدور، صدور الحاقیه و تمدید به‌صورت الکترونیکی و بدون نیاز به مراجعه حضوری انجام میشود. بیمه الکترونیکی در سامانه اینمیبا بیمه مرکزی ثبت و دارای اعتبار قانونی مشابه نسخه کاغذی است.
- اینشورتک
- ترکیب فناوری اطلاعات و صنعت بیمه است که با استفاده از هوش مصنوعی، پلتفرم‌های برخط و تحلیل داده، فرایندهای استعلام، صدور و خسارت را تسریع و کارآمدتر می‌کند. اینشورتک نقش پررنگی در کاهش هزینه و افزایش دسترسی به بیمه در ایران دارد.
- الحاقیه افزایش سقف
- سندی است که برای افزایش سقف تعهدات بیمه‌نامه اصلی صادر میشود و در مواردی مانند افزایش ریسک، تغییر شرایط قرارداد یا الزامات قانونی جدید کاربرد دارد. الحاقیه افزایش سقف در بیمه اموال، مسئولیت مدنی و مهندسی رایج است و بیمه‌گذار باید حق بیمه تکمیلی پرداخت نماید. این الحاقیه دارای کد رهگیری مستقل و در سامانه اینمیبا ثبت میشود.
- بازپرکنی
- اصل یا شرطی در بیمه اموال است که بر اساس آن، غرامت بدون کسر استهلاک و بر مبنای هزینه بازسازی یا جایگزینی دارایی نو پرداخت میشود. شرط بازپرکنی معمولاً با حق بیمه بالاتر ارائه می‌گردد و در بیمه آتشسوزی، مهندسی و اموال صنعتی کاربرد دارد. در صورت عدم وجود این شرط، غرامت بر اساس ارزش واقعی کسر استهلاک محاسبه میشود.
- مشارکت در خسارت
- شرطی در بیمه اموال است که بر اساس آن، بیمه‌گذار موظف است دارایی را به نسبتی از ارزش واقعی (معمولاً ۸۰ تا ۹۰ درصد) بیمه کند و در صورت بیمه‌کردن کمتر از این نسبت، در هر خسارت به نسبت کسری مشارکت دارد. مشارکت در خسارت با فرانشیز متفاوت است و در بیمه آتشسوزی، مهندسی و اموال صنعتی اعمال میشود.
- بیمه اتکایی
- بیمه‌ای است که شرکت بیمه صادرکننده (cedant) بخشی از تعهدات بیمه‌نامه خود را به شرکت بیمه اتکایی دیگر منتقل می‌کند تا ریسک خود را توزیع و ظرفیت پذیرش ریسک‌های بزرگتر را افزایش دهد. بیمه اتکایی در ایران توسط بیمه مرکزی میانه و شرکت‌های اتکایی تخصصی ارائه میشود و برای پوشش خسارت‌های فاجعه‌بار مانند زلزله الزامی است.
- کارمزد بیمه
- مبلغی است که شرکت بیمه به عنوان هزینه فروش و خدمات به کارگزار، نماینده یا نماینده فروش پرداخت می‌کند و بر اساس درصدی از حق بیمه تعیین میشود. کارمزد بیمه در انواع بیمه‌های شخص ثالث، بدنه، درمان، عمر و اموال متفاوت است و توسط بیمه مرکزی در آییننامههای نرخ‌گذاری تعیین می‌گردد.
- پروانه کسب
- مجوز رسمی فعالیت کسب‌وکار است که توسط وزارتخانه‌های ذی‌ربط یا اتاق بازرگانی صادر میشود و برای صدور بیمه مسئولیت مدنی حرفه‌ای، اموال تجاری و مهندسی الزامی است. پروانه کسب معتبر در پرسشنامه بیمه و فرایند صدور بررسی میشود و در صورت ابطال یا عدم تمدید، ممکن است پوشش بیمه‌نامه تأثیر بپذیرد یا باطل گردد.
- بیمه اجباری
- بیمه‌ای است که صدور آن طبق قانون الزامی است و بیمه‌گذار مکلف به تهیه آن می‌باشد. در ایران، بیمه شخص ثالث خودرو و بیمه آتشسوزی واحدهای مسکونی از جمله بیمه‌های اجباری هستند که عدم داشتن آن‌ها موجب جریمه قانونی میشود.
- بیمه اختیاری
- بیمه‌ای است که صدور آن بر اساس تمایل و نیاز بیمه‌گذار صورت می‌گیرد و قانوناً الزامی نیست. بیمه درمان تکمیلی، عمر، بدنه خودرو و مسافرتی در دسته بیمه‌های اختیاری قرار می‌گیرند و انتخاب پوشش آن‌ها به ارزیابی ریسک فردی بستگی دارد.
- بیمه‌گر
- شرکت بیمه‌ای است که تحت نظارت بیمه مرکزی ج.ا.ا فعالیت می‌کند و پوشش بیمه‌ای را صادر و در صورت وقوع خسارت، غرامت را پرداخت می‌نماید. بیمه‌گر دارای مجوز رسمی و تعهد به رعایت آییننامههای بیمه مرکزی است.
- بیمه‌نامه
- سند رسمی قرارداد میان بیمه‌گر و بیمه‌گذار است که شرایط، پوشش‌ها، استثنائات، سقف تعهد و مدت اعتبار بیمه را مشخص می‌کند. بیمه‌نامه شامل شماره، کد پیگیری و مشخصات طرفین قرارداد است و مبنای مطالبه خسارت قرار می‌گیرد.
- تمدید بیمه
- فرایند تمدید قرارداد بیمه در پایان دوره اعتبار برای حفظ پوشش بیمه‌ای است. در بیمه‌های اجباری مانند شخص ثالث، عدم تمدید به‌موقع موجب جریمه دیرکرد تعیین‌شده توسط بیمه مرکزی میشود و در بیمه‌های اختیاری، قطع پوشش و از دست رفتن تخفیف بی‌خسارتی را به همراه دارد.
- دوره اعتبار
- دوره اعتبار مهلتی است که پس از انقضای بیمه‌نامه، پوشش همچنان ادامه دارد. این مهلت در برخی بیمه‌ها مانند عمر برای جلوگیری از قطع ناگهانی پوشش بهدلیل تأخیر در پرداخت حق بیمه تعیین میشود. شرایط اعمال دوره اعتبار در آیین‌نامه بیمه مرکزی و بیمه‌نامه ذکر شده و بسته به نوع بیمه متفاوت است.
